آموزش سنتور به روش گوشی

یکی از روش‌های پرکاربرد در یادگیری ساز، آموزش سنتور به روش گوشی است. در این روش هنرجو بدون آگاهی از نت‌ها و ریتم‌ها، صرفاً با نگاه کردن به اجرای مدرس و تقلید از او، یک قطعه را می‌نوازد. اما آیا این روش برای همه مناسب است؟ در این مقاله به بررسی کامل روش آموزش سنتور به روش گوشی، انواع شنوایی موسیقایی و مقایسه آن با روش های آکادمیک آموزش سنتور می‌پردازیم.

قبل از مطالعه این مقاله، میتوانید نمونه ویدیو آموزش سنتور به روش گوشی را ببینید.

انواع شنوایی موسیقایی؛

همه گوش‌ها یکسان نیستند!
برای درک بهتر روش گوشی، باید ابتدا با توانایی شنوایی موسیقایی افراد آشنا شویم. به‌طور کلی، افراد از نظر شنوایی به دو دسته تقسیم می‌شوند:

۱. افراد دارای شنوایی مطلق (Absolute Ear)

این گروه از افراد به‌صورت ذاتی گوش‌های حساسی دارند. آن‌ها نه‌تنها قادر به تشخیص دقیق فرکانس‌های موسیقی هستند، بلکه کوچک‌ترین صداهای محیط را نیز به‌وضوح می‌شنوند. ممکن است صدایی را در یک جمع بشنوند که هیچ‌کس متوجه آن نیست، یا نسبت به صداهایی که برای دیگران آزاردهنده نیستند، واکنش شدیدتری نشان دهند.

شنوایی مطلق یک توانایی فوق‌العاده برای یادگیری موسیقی است، اما مانند هر قابلیت دیگری، هم مزایا دارد و هم معایب.

۲. افرادی که نیاز به تقویت گوش موسیقایی دارند

دسته دوم شامل کسانی است که گوش موسیقایی‌شان نیاز به آموزش و تمرین دارد. این افراد در ابتدا نمی‌توانند تفاوت بین نت‌ها را تشخیص دهند یا فاصله بین آن‌ها را درک کنند. اما با تمرین و آموزش صحیح، به‌تدریج گوش خود را تربیت می‌کنند.

یادگیری برای این افراد ممکن است زمان‌بر باشد، اما کاملاً ممکن است.

آموزش سنتور گوشی یا آموزش آکادمیک

برای افرادی که در گروه دوم قرار دارند، دو مسیر برای یادگیری موسیقی و سنتور وجود دارد:

• روش گوشی (یادگیری با تقلید از مدرس)
• روش آکادمیک (یادگیری با نت‌خوانی و درک موسیقی)

در ادامه به شرح و مقایسه این دو روش می‌پردازیم.

آموزش سنتور به روش آکادمیک

در روش آکادمیک، هنرجو مسیر خود را با آموزش نت‌ خوانی سنتور آغاز می‌کند. سپس با مفاهیم ریتم، سبک‌های مختلف اجرا و تحلیل قطعه‌های موسیقی آشنا می‌شود.

مراحل آموزش آکادمیک:

• یادگیری نت‌خوانی
• آشنایی با ریتم و ساختار زمانی موسیقی
• شناخت استایل‌های مختلف نوازندگی
• درک فواصل بین نت‌ها
• تشخیص تفاوت یک نت در اکتاوهای مختلف (برای آشنایی بیشتر می‌توانید مقاله «آشنایی با نت موسیقی» را مطالعه کنید)

در این روش، برای اجرای هر قطعه، هنرجو ابتدا آن را تحلیل می‌کند:
قطعه چه ریتمی دارد؟ چه نت‌هایی در آن استفاده شده‌اند؟ سکوت‌ها کجای موسیقی قرار دارند؟ سرعت اجرا چطور است؟ و موسیقی در چه فضایی اجرا می‌شود؟

پس از مدتی تمرین با یک مدرس متخصص، هنرجو می‌تواند قطعه‌های جدید را تحلیل کرده و به‌صورت مستقل اجرا کند.

روش گوشی در آموزش سنتور

در روش گوشی، هنرجو صرفاً با نگاه کردن به اجرای مدرس و تقلید از او، قطعه را می‌نوازد. بدون اینکه اطلاعاتی از نت‌ها، ریتم یا ساختار موسیقی داشته باشد.

نقاط قوت:

• مناسب برای کسانی که فقط می‌خواهند چند قطعه معروف را بنوازند
• یادگیری سریع در ظاهر (بدون نیاز به مطالعه تئوری)

نقاط ضعف:

• وابستگی دائمی به مدرس
• عدم توانایی در تحلیل یا اجرای قطعه‌های جدید به‌تنهایی
• محدود شدن رشد موسیقایی در بلندمدت

به‌عبارتی، اگر هدف شما فقط نواختن چند آهنگ معروف است، روش گوشی می‌تواند گزینه مناسبی باشد. اما اگر می‌خواهید موسیقی را به‌صورت علمی یاد بگیرید و محدودیتی در اجرای هیچ قطعه‌ای نداشته باشید، این روش مناسب شما نیست.

آموزش سنتور بصورت گوشی برای چه کسانی مناسب نیست؟

روش گوشی به‌خصوص برای کودکان و نوجوانان توصیه نمی‌شود. در سنین پایین، بهتر است یادگیری موسیقی بر مبنای اصول و تئوری باشد تا پایه‌های درستی برای آینده آن‌ها شکل بگیرد.
برای بزرگسالان، انتخاب بین روش‌ها بستگی به شرایط زندگی، زمان و اهداف موسیقایی دارد.

سنتور را علمی بیاموزید

در انتخاب روش یادگیری موسیقی، بهتر است به این هنر به‌عنوان یک علم دقیق نگاه کنیم. برای بهره‌برداری درست از موسیقی و درک عمیق‌تر آن، آموزش اصولی بسیار مهم است.

اگر به دنبال پیشرفت واقعی در نوازندگی سنتور هستید، آموزش آکادمیک موسیقی، با وجود سختی‌های اولیه، مسیر پایدارتری برای شما خواهد بود.

افراد انتخاب های متفاوتی دارند ، اما بهتر است که به موسیقی به دید یک علم نگاه کنیم و برای حفظ و نگهداری درست از آن ، احتیاط های لازم را به کار ببرید.
آموزش سنتور به روش گوشی برای کودکان و نوجوانان پیشنهاد نمی شود . چون لازم است آنها با علم موسیقی آشنا شوند . اما برای سایر افراد بستگی به شرایط زندگی و دغدغه ها انتخاب هردو گزینه امکان پذیر است.

گاها افراد ترجیح می دهند بدون دغدغه ی نت و ریتم ، فقط چندتایی آهنگ معروف بزنند و تمام . روش گوشی برای این افراد مناسب است . اما اگر از آن دسته افرادی هستید که ترجیح می دهند اصولی یاد بگیرند و سختی های اولیه برای یادگیری نت و ریتم را بپذیرند و در آینده محدودیتی در نوازندگی هیچ قطعه ی موسیقی ای نداشته باشند روش گوشی اصلا مناسب نیست .
آیا شما هم تجربه‌ای از یادگیری و آموزش سنتور به روش گوشی یا آکادمیک دارید؟ در بخش نظرات با ما به اشتراک بگذارید. همچنین اگر نیاز به مشاوره برای انتخاب مسیر آموزشی خود دارید، با ما در تماس باشید.